Sociale zekerheid
Laatst bijgewerkt: juli 2026
Wie in Noorwegen woont of werkt, krijgt te maken met het Noorse stelsel voor sociale zekerheid. Dit stelsel biedt bescherming bij onder andere ziekte, werkloosheid, arbeidsongeschiktheid, zwangerschap, ouderdom en overlijden.
De meeste regelingen vallen onder de Folketrygden, het Noorse nationale verzekeringsstelsel. NAV voert een groot deel van de uitkeringen en voorzieningen uit. De gezondheidszorg wordt georganiseerd door de gemeenten, regionale gezondheidsautoriteiten, Helsenorge en Helfo.
Op deze pagina vindt u een overzicht van de belangrijkste regelingen voor Nederlanders en Belgen die in Noorwegen wonen of werken.
Wanneer bent u sociaal verzekerd in Noorwegen?
In het algemeen bent u aangesloten bij de Folketrygden wanneer u legaal in Noorwegen woont of in Noorwegen werkt. Het precieze moment waarop uw verzekering begint, hangt af van uw woon-, werk- en verblijfsituatie.
Voor bijzondere situaties kunnen andere regels gelden. Denk bijvoorbeeld aan:
-
werknemers die tijdelijk naar Noorwegen zijn gedetacheerd;
-
grensarbeiders;
-
werknemers die in meerdere landen werken;
-
zeevarenden;
-
zelfstandigen met activiteiten in meerdere landen;
-
gezinsleden die niet zelf in Noorwegen werken.
Omdat Noorwegen deel uitmaakt van de Europese Economische Ruimte gelden voor inwoners van de EU en EER coördinatieregels. Het uitgangspunt is dat u slechts in één land tegelijk sociaal verzekerd bent. Meestal is dat het land waar u werkt.
Bij tijdelijke detachering kan de sociale verzekering onder voorwaarden in het land van herkomst blijven doorlopen. Hiervoor is doorgaans een A1-verklaring nodig.
Sociale zekerheid in Noorwegen
De Folketrygden omvat verschillende verzekeringen, uitkeringen en voorzieningen. Welke rechten u heeft, hangt af van onder meer:
-
uw lidmaatschap van de Folketrygden;
-
uw arbeidsverleden;
-
uw eerdere inkomen;
-
de duur van uw verblijf of werkzaamheden in Noorwegen;
-
uw gezinssituatie;
-
de reden waarom u niet kunt werken;
-
verzekeringsperioden die u in andere EER-landen heeft opgebouwd.
Een verblijf in Noorwegen geeft dus niet automatisch recht op iedere uitkering. Voor elke regeling gelden eigen voorwaarden.
Gezondheidszorg
Inwoners van Noorwegen hebben recht op noodzakelijke openbare gezondheidszorg. Wie in het Noorse bevolkingsregister als inwoner is geregistreerd, kan doorgaans deelnemen aan de huisartsregeling en een vaste huisarts, een fastlege, krijgen.
Voor veel behandelingen betaalt u een eigen bijdrage. Dat geldt bijvoorbeeld voor consulten bij een huisarts, psycholoog, polikliniek of bepaalde specialisten. Voor opname en behandeling in een openbaar ziekenhuis wordt normaal gesproken geen eigen bijdrage gevraagd.
Zodra u in een kalenderjaar voldoende goedgekeurde eigen bijdragen heeft betaald, ontvangt u automatisch een frikort. Daarna betaalt u voor de rest van dat kalenderjaar geen eigen bijdragen meer voor de zorg die onder deze regeling valt.
De hoogte van eigen bijdragen en het grensbedrag voor een frikort worden regelmatig aangepast. Controleer actuele bedragen daarom altijd bij Helsenorge.
Ziekte en arbeidsongeschiktheid
Kunt u door ziekte tijdelijk niet werken, dan heeft u mogelijk recht op sykepenger, de Noorse ziekte-uitkering.
Voor werknemers betaalt de werkgever normaal gesproken de eerste zestien kalenderdagen van een ziekteperiode. Daarna kan NAV de betaling overnemen. Voor werknemers kan de uitkering tot een wettelijk maximum een groot deel van het arbeidsinkomen vervangen.
Bij langdurige ziekte kan een andere regeling van toepassing worden, zoals:
-
arbeidsavklaringspenger (AAP) tijdens onderzoek, behandeling of re-integratie;
-
uføretrygd wanneer het verdienvermogen langdurig en aanzienlijk is verminderd.
Voor zelfstandigen gelden andere regels dan voor werknemers. Zij kunnen zich in bepaalde gevallen aanvullend verzekeren voor een gunstiger dekking bij ziekte.
Zwangerschap, geboorte en ouderschapsverlof
Werkende ouders kunnen rond de geboorte of adoptie van een kind mogelijk aanspraak maken op foreldrepenger, de Noorse ouderschapsuitkering.
Om hiervoor in aanmerking te komen, moet de ouder doorgaans gedurende een minimumperiode vóór het begin van het verlof inkomen uit arbeid of een gelijkgestelde uitkering hebben ontvangen.
Ouders kunnen, afhankelijk van de geldende regels en hun situatie, kiezen tussen een kortere uitkeringsperiode met een hogere dekking en een langere periode met een lagere dekking. De verlofperiode bestaat uit gereserveerde delen voor iedere ouder en een deel dat de ouders onderling kunnen verdelen.
Wie niet voldoende rechten voor foreldrepenger heeft opgebouwd, kan mogelijk een eenmalige uitkering ontvangen: engangsstønad.
Daarnaast bestaat svangerskapspenger voor zwangere werknemers die hun werk niet veilig kunnen uitvoeren en voor wie aangepast werk niet mogelijk is.
Werkloosheid
Wie geheel of gedeeltelijk werkloos wordt, kan mogelijk recht hebben op dagpenger, de Noorse werkloosheidsuitkering.
U moet onder andere:
-
voldoende arbeidsinkomen hebben gehad;
-
een bepaald deel van uw arbeidsuren hebben verloren;
-
als werkzoekende bij NAV zijn geregistreerd;
-
beschikbaar zijn voor passend werk;
-
actief naar werk zoeken;
-
de vereiste meldingen en activiteiten uitvoeren.
Verzekerings- en arbeidsperioden uit andere EER-landen kunnen in bepaalde gevallen worden meegeteld. Hiervoor kan documentatie uit het eerdere werkland nodig zijn.
Neem bij ontslag, tijdelijk ontslag of beëindiging van een tijdelijk contract zo snel mogelijk contact op met NAV. De ingangsdatum van een uitkering kan afhankelijk zijn van het moment waarop u zich registreert en een aanvraag indient.
Kinderen en gezinsuitkeringen
Gezinnen met kinderen kunnen onder voorwaarden recht hebben op verschillende uitkeringen. De belangrijkste zijn:
-
barnetrygd: de Noorse kinderbijslag;
-
kontantstøtte: een uitkering voor bepaalde jonge kinderen die geen of slechts beperkt gebruikmaken van een door de overheid gesubsidieerde kinderopvangplaats;
-
voorzieningen voor alleenstaande ouders;
-
zorgdagen of een uitkering wanneer een kind of de vaste verzorger ziek is.
Wanneer ouders of kinderen in verschillende EER-landen wonen of werken, bepalen Europese coördinatieregels welk land de uitkering als eerste moet betalen. Soms betaalt een tweede land een aanvulling.
Meld daarom altijd aan NAV wanneer een ouder in een ander land werkt, daar een uitkering ontvangt of wanneer het kind buiten Noorwegen woont.
Arbeidsongevallen en beroepsziekten
Een ongeval tijdens het werk of een erkende beroepsziekte kan recht geven op bijzondere bescherming binnen de Folketrygden.
De werkgever moet een arbeidsongeval melden en werknemers moeten doorgaans ook zijn verzekerd via een verplichte arbeidsongevallenverzekering van de werkgever. De regelingen van NAV en de verzekering van de werkgever bestaan naast elkaar.
Het is belangrijk dat een ongeval of mogelijke beroepsziekte snel wordt geregistreerd. Zorg ervoor dat:
-
het incident bij de werkgever wordt gemeld;
-
medische klachten goed worden vastgelegd;
-
de werkgever de vereiste melding doet;
-
u controleert of NAV de zaak als arbeidsongeval of beroepsziekte heeft geregistreerd.
Erkenning kan gevolgen hebben voor vergoedingen, eigen bijdragen, inkomensondersteuning en eventuele schadevergoeding.
Nabestaandenuitkeringen
Na een overlijden kunnen een partner, kinderen of andere nabestaanden mogelijk recht hebben op ondersteuning.
De vroegere algemene nabestaandenuitkering voor echtgenoten en partners is vervangen door een regeling die sterker is gericht op tijdelijke ondersteuning en terugkeer naar werk. Welke regeling geldt, hangt onder andere af van de datum van overlijden en de persoonlijke situatie van de nabestaande.
Voor kinderen bestaat een afzonderlijke nabestaandenuitkering. Ook kan onder voorwaarden een bijdrage in de begrafeniskosten worden aangevraagd.
Pensioenregelingen van een werkgever of particuliere verzekeringen kunnen daarnaast afzonderlijke uitkeringen bevatten.
Financiële bijstand en langdurige zorg
Wie niet voldoende inkomen of vermogen heeft om noodzakelijke kosten te betalen, kan bij het lokale NAV-kantoor økonomisk sosialhjelp aanvragen.
Deze financiële bijstand is een laatste vangnet. NAV beoordeelt de volledige persoonlijke en financiële situatie. Inkomen, spaargeld, andere uitkeringen en mogelijkheden om zelf inkomsten te verkrijgen worden daarbij meegenomen.
De bijstand kan onder meer betrekking hebben op noodzakelijke kosten voor:
-
levensonderhoud;
-
wonen en energie;
-
noodzakelijke medische uitgaven;
-
bijzondere acute situaties.
De landelijke richtbedragen zijn geen automatisch recht. Gemeenten beoordelen iedere aanvraag individueel.
Gemeenten zijn verantwoordelijk voor een groot deel van de langdurige zorg en ondersteuning. Mogelijke voorzieningen zijn onder meer:
-
thuiszorg;
-
persoonlijke verzorging;
-
praktische hulp;
-
dagactiviteiten;
-
respijtzorg;
-
een zorgwoning;
-
verblijf in een verpleeghuis;
-
ondersteuning voor mantelzorgers.
De gemeente beoordeelt welke hulp noodzakelijk en passend is. Voor sommige diensten kan een inkomensafhankelijke eigen bijdrage gelden.
Daarnaast kan NAV onder voorwaarden voorzieningen of uitkeringen verstrekken aan mensen die door ziekte of een beperking langdurig extra kosten hebben of persoonlijke hulp nodig hebben.
Tandzorg
Tandzorg valt in Noorwegen niet op dezelfde manier onder de openbare gezondheidszorg als huisarts- en ziekenhuiszorg.
Voor volwassenen geldt als hoofdregel dat zij controles en behandelingen zelf betalen. Voor sommige aandoeningen en patiëntengroepen kan Helfo een deel van de kosten vergoeden.
Kinderen, jongeren en bepaalde andere groepen hebben recht op gratis of gedeeltelijk gesubsidieerde behandeling via de openbare tandheelkundige dienst. De voorwaarden en leeftijdsgrenzen kunnen veranderen.
Tandartsen bepalen grotendeels hun eigen prijzen. Vraag daarom vóór een uitgebreide behandeling om een behandelplan en kostenraming. Een losse pagina met voorbeeldprijzen veroudert snel en kan beter worden vervangen door uitleg over het opvragen en vergelijken van prijzen.
Landelijk gelegen karakteristieke woning uit 1850
09-06-2026De woning ligt rustig en landelijk in Starum, tussen Kapp en Skreia, met prachtig uitzicht op het Mjøsameer. In de directe omgeving vindt u mooie wandel-, fiets- en skigebieden, evenals zwemlocaties met strand langs het meer.
Atnasjø kafé
03-08-2026Atnasjø Kafé ligt op een unieke locatie langs de Nationale Toeristische Route Rondane, met een indrukwekkend uitzicht over het Atnsjø-meer en richting Nationaal Park Rondane. Dit iconische landschap is onder andere vereeuwigd in Harald Sohlbergs beroemde schilderij “Winternacht in Rondane”, één van de bekendste kunstwerken van Noorwegen.
